|
گزارشي تحليلي از اجراي"تقدير نفرين شده ليدي مكبث" به كارگرداني عزتالله مهرآوران
شنبه 27 مرداد 1386 ساعت 2:39:00 PM تعداد بازدید: 33
| ||||
رضا آشفته: عزتالله مهرآوران كارگردان و نمايشنامهنويس اين روزها در تالار خانه نمايش، يك نمايش به زبان ارمني اجرا ميكند. اين تغيير زبان فارسي به ارمني بسيار شگفت انگيز است كه در تهران يك كارگردان به زباني غير زبان مادرياش كار بكند. اگر قرار بود كه اين اتفاق براي جامعه اقليت ارمنيهاي تهران بيفتد، خواه نا خواه اين نمايش هم بايد در يكي از تالارهاي وابسته به همين جامعه اجرا ميشد. البته اين حركت منوط به همين يك زبان نيست، او در صدد است همين نمايش"تقدير نفرين شده ليدي مكبث" را به زبانهاي انگليسي، ايتاليايي و فرانسه هم اجرا كند. چرا؟! او در اين باره اعتقاد دارد كه توانمنديهاي زبان فارسي در ترجمه به زبانهاي بيگانه را جستوجو ميكند، او روش بالعكس را در مقابل ترجمه از زبانهاي بيگانه به فارسي پيش روي گرفته تا در اين رويارويي بين دو زبان، بر زبان خودي(فارسي) مسلطتر شود. او كه آگاهانه به اين بازي تن داده است، ميداند كه زبان عنصر وجود خلق يك متن دراماتيك است، حتي در ارائه بيكلامترين متنها هم باز كلمات نقش توصيفي و تشريحي آن را بر دوش خواهند گرفت. به هر تقدير زبان حرف اول را در جريانهاي ادبي و استقرار هنرهاي كلامي بر عهده خواهد داشت. از سوي ديگر در ترجمه كلمات از يك زبان به زبان ديگر، با توجه به جنسيت كلمات كه برگرفته از فرهنگ كوچه و بازار است، در ترجمه به زبان بيگانه گاهي با لحظههاي غريب و ناآشنا روبهرو خواهد شد. در آن لحظات مترجم حق دارد كه يا حذف كند يا كلمه را با توجه به معادلهاي فرهنگ خود ترجمه كند. مهرآوران از محمد قاضي به عنوان مترجمي ياد ميكند كه گويي در ترجمههايش يك متن اورژينال براي زبان فارسي خلق كرده است. او به دنبال يافتن اين بده بستانهاي كلامي است و در واقع به دنبال كشف امكانات و پتانسيلهاي موجود زباني است تا به عنوان يك عنصر والا در خدمت متن نمايشي قرار گيرد. متن وقتي اجراي"تقدير نفرين شده ليدي مكبث" به پايان ميرسد، بار سنگين متن بر كارگرداني و بازيگري سوار ميشود. يعني تلاشهاي كلامي نويسنده هنوز هم در صحنه به جلال و جبروت خاص خود نزديك نشده است. متن جسورانه است، مهرآوران خيلي با سعه صدر و اعتماد به نفس رو در روي شكسپير، نمايشنامهنويس بي يال و كوپال انگليسي عصر اليزابتي مينشيند و او را كاملاً به لحاظ معنايي تصحيح ميكند. يك بازيگر تئاتر در حين تمرينهاي نمايش مكبث، تحت تأثير نقش ليدي مكبث بيمار روحي و رواني ميشود. او كه با قرصهاي آرامبخش بهبود نمييابد، به جنگ عليه اين وضعيت برميخيزد، اين بازيگر ميداند كه بايد ليدي مكبث را بازي كند تا بتواند خود را از اين مخمصه روحي نجات دهد. ¬در اين جا فكري مقابل فكر ديگر قرار ميگيرد، اگر در مكبث شكسپير، بايد ليدي مكبث باني انحراف مكبث در به قتل رساندن دانكن باشد، در متن مهرآوران، ليدي مكبث روح شيطاني خود را كنار ميگذارد و مكبث را ديگر به قتل وانميدارد. اين نوع تفسير نوعي بازخواني غير وابسته را به رخ ميكشاند يا نوعي نقد در بازنگري به يك موقعيت استراتژيك است. مهرآوران اين موقعيت را در زبانهاي ديگر جستوجو ميكند تا دايره واژگان را در ايجاد يك بستر عاشقانه گسترش دهد. نوعي بازي جهان شمولانه براي درك بهتر هستي كه در دل يك متن و در حاشيه يك متن كهنه به وقوع ميپيوندد. بازيگري مهرآوران براي آن كه در زبانهاي ديگر، متن خود را به كرسي بنشاند، به سراغ دانشجويان زبانهاي خارجي رفته است. در اجراي ارمني هم از آدينه سوكياسيان فارغالتحصيل رشته معماري رفته است. او كه در فضاي حرفهاي براي اولين بار به صحنه ميآيد، از استعداد و پتانسيل لازم براي ورود به بازيگري برخوردار است. دست كم به لحاظ صدا و بدن از چنين امتيازي برخوردار است. اين بازيگر در جريان بازي خود، از بياني با تناليتههاي متفاوت بهره ميبرد و از دستها و چشمها هم بهترين بهره را ميبرد. ميتوان درد را در چشمهايش ديد و عصيان او عليه خود و انحرافات درونياش را در فيگورهاي بدن و حركات دست مشاهده كرد. او آن قدر جنبوجوش دارد تا بحران روحي يك زن بيچاره و رسيدن به مرحله بهبودي را تصوير كند. اما اين تصويرسازي يا القاي حس از يك نقص اصلي ضربه خورده است. شايد اين مشكل از طرف عزتالله مهرآوران باشد. او كه سالها تجربه كاري دارد. راه رفتن در هنر تئاتر و حتي زندگي روزمره يك ركن اساسي است. حتي در دنياي امروز روانشناسان براساس نحوه راه رفتن آدمها، پي به هويت و رمز و رازهاي دروني آنان ميبرند. حتي انواع بيماريها نيز در تيكهاي وارد در راه رفتن نمود مييابد. اين بازيگر الان مريض روحي و رواني است. از سوي ديگر او ميخواهد نقش ليدي مكبث را بازي كند. ليدي مكبثي كه بر جريان عصبي و فعل و انفعالات منفي درون خود غلبه ميكند و با استواري تمام راهي پر از عشق و سرشار از زندگي را پيش پاي خود قرار ميدهد. از همه مهمتر يك آدم به نام آرينه سوكياسيان قرا است در اين موقعيت نقش اين خانم بازيگر و ليدي مكبث متفاوتي را ارائه كند. بنابراين سه نوع راه رفتن متفاوت بايد در صحنه بروز پيدا كند. از آن جا كه بيان بدن ملاك و معيار شكل گيري اجراي"تقدير نفرين شده ليدي مكبث" است، چارهاي هم جز پذيرش اين نكته به عنوان يك ركن اساسي نيست. بنابراين بازيگر در زمينه يافتن اين راه رفتنها همچنان بايد تمرين داده شود. در اين صورت تمام آن فيگورهاي القاگر از توانمندي و بار زيبايي شناسي قويتري برخوردار خواهند شد. يك نكته ديگر هم كه مربوط به خود بازيگر ميشود، استفاده از ميميكهاي چهره است. آرينه سوكياسيان در ساخت و ساز ميميكهاي خود متكي بر حركات لبهاي خود است، در حالي كه در اين بازي ميتوان از تك تك نقاط صورت بهره زيباتري برد. پيشاني و خطوط آن، گونهها، ابروها، بيني، زبان، گوشها، چانه و شقيقهها. هر يك از اين نقاط ميتواند در صورت تقويت القاگر حسها و مفاهيم متفاوتي باشد. كار و تسلط بر اين نقاط نيز وظيفه بازيگر است كه كوتاهي از آن، بار مسئوليت چشمها و لبها و آواها را بالاتر خواهد برد. كارگرداني مهرآوران در رفتن به سراغ زبانهاي بيگانه چارهاي جز رويكردي به بيان بدني ندارد. بازيگر بايد با فيگورها، حركتها، مكثها و ژستهاي تصويري در القاي مفاهيم، حسها و موقعيت پيشگامي كند. در اين جا صدا به عنوان يك ركن مكمل به يك رقص زيبا فراخوانده ميشود. براي آن كه بدن و بيان بدني بيشتر نمود عيني بيابد، بهتر است كه در يك فضاي خالي و با حداقل امكانات لازم، بازيگر به يك مجادله و كنكاش فراخوانده شود. آن چه در صحنه ديده ميشود، يك ميله براي نصب سرم، يك تخت، يك صندلي و يك كيسه است. در كيسه متن و شنل قرمز و كلاهي است. زن با پوشيدن شنل در نقش ليدي مكبث فرو ميرود و ديگر از آن وجوه معموليتر يك بازيگر در اين لحظات خبري نيست. صندلي بيانگر قدرت است و جايگاه پادشاهي. ليدي مكبث با لذت و شهوت درگير با صندلي ميشود و بعدها بر اين احساس خود غلبه ميكند. تخت، نشان از ناتواني و فرود بدني و ضعف دروني و بر هم ريختگي رواني اين بازيگر دارد. كيسه، بيانگر درونيات زن بازيگر است. اما ميله و سرم در خدمت اجرا قرار نميگيرد، بايد به آن هم به عنوان يك عنصر كاربردي فكر شود. علاوه بر اين موارد، نور به عنوان يك ركن در خدمت اجراست. نور ابتدايي آبي است، بعد با يك نور زرد و در نقطه اوج با يك نور قرمز و سرآخر با قطع نورها و ايجاد يك نور كمرنگ براي خروج بازيگر از موقعيت بيمارستان روبهرو ميشويم. اين تركيب بندي نورها هم در خدمت اجراست، تا علاوه بر بازيگر نور هم به عنوان يك عنصر فعال در القاي لحظات خاص اين موقعيت به كار گرفته شود. | ||||
.jpg)
دولتآبادی با "چاه" به تئاتر بازمیگردد
اگر محمود دولتآبادی سالهاست بازیگری تئاتر را بوسیده و کنار گذاشته و دیگر نمایشنامهای ننوشته، دلیل نمیشود اثری از او به نمایشنامه تبدیل نشود و روی صحنه نرود.
به گزارش خبرنگار مهر، نمایش "چاه" که توسط گروه "ماه سو" با دراماتورژی و کارگردانی کتایون حسینزاده و بازی پریزاد سیف و کرامت رودساز از عصر یکشنبه 20 خرداد در خانه نمایش اداره تئاتر به صحنه خواهد رفت، برداشتی آزاد از رمان "جای خالی سلوچ" محمود دولتآبادی است.
صحنهای از تمرین نمایش "چاه"
روح رنجور، ذهن واقعگرا، نگاه استوار بر روابط علی و معلولی که همواره منبعث از رویدادهای سیاسی اجتماعی است، ادارک تاریخی دور از هرگونه انتزاع با نثری نافذ و ریشهدار از "جای خالی سلوچ" بسان "کلیدر" رمانی پدید آورد که با وجود جذابیت و قدرت اثر، هیچگاه به سینما و تئاتر راه نیافت. "ماه سو" اما اواخر بهار 83 تصمیم میگیرد با برداشتی آزاد از "جای خالی سلوچ" و روخوانی نمایشنامه آن، در این راه رد پایی بر جای گذارد و جالب اینجاست که نخستین همراه خود آقای نویسنده بود.
شنبه 27 تیر 83 در سومین جلسه نخستین دوره نمایشنامهخوانی موضوعی فرهنگسرای نیاوران، دولتآبادی غیرمنتظره در نخستین روخوانی "چاه" حاضر شد و گروه جوان را ستود. وی کارگردانی حسینزاده و بازی سیف و رودساز را در خور تحسین دانست و گفت: "بارها خواستهاند "جای خالی سلوچ" را در قالب تئاتر و سینما به صحنه بیاورند، اما هر بار نشده. خوشحالم که دوستانی جوان به نیکی از عهده این کار برآمده اند."
در آن عصر داغ تابستانی در حالی که نمایشنامهخوانی در طبقه فوقانی نگارخانه فرهنگسرای نیاوران دایر شده بود، دولتآبادی بر این نکته تأکید کرد که "جای خالی سلوچ" را سال 57 نوشته و اگر این رمان همان زمان به طور گسترده در فضای جامعه منتشر میشد، به شناخت مردم از محیط میانجامید. شناختی که آنها را به گذشته و آنچه دیروزها بر سرشان آمده آگاه میساخت. نویسنده به این نکته نیز اعتراف کرد که "اندوه و بنبستی که در "جای خالی سلوچ" وجود دارد، برای تئاتر سنگین است."حسینزاده برای تقلیل این اندوه و گشایش در بنبست و نیز فراهم شدن امکان روایت یک ساعته رمان 500 صفحهای "جای خالی سلوچ"، نمایش "چاه" را بر مدار زندگی خصوصی "مرگان" (قهرمان زن رمان) حکایت میکند تا این تراژدی به لطف یک رابطه عاشقانه یکطرفه، تعلیق و انتظار و البته داستان و فرم پرکشش، مخاطب را با خود همراه کند. فردا این نمایش در حالی به صحنه میرود که به تازگی از اجرا در طرابوزان ترکیه بازگشته و نقدهای مثبت فراوانی از منتقدان آن دیار دریافت کرده است."چاه" که تیر 83 در قالب نمایشنامهخوانی تولد یافت، علاوه بر فرهنگسرای نیاوران در خانه تئاتر و خانه نمایش نیز روخوانی شد، اینک در آستانه تیرماه 86 در قالب صحنهای فرصت زندگی یافته و خود میتواند الگویی برای تراش خوردن و ادامه حضور یک اثر نمایشی در قالبهای مختلف باشد که متأسفانه در کشورمان وجود خارجی ندارد.
آنها که تا چهارم تیر 86 هر روز ساعت 30/18 به اداره تئاتر در خیابان پارس بروند و "چاه" را به تماشا بنشینند، به گفته دولتآبادی برههای از ایران را خواهند دید که ساختار کلاسیک روستایی آن به هم ریخته، حاشیهنشینی در آن رشد کرده و روستائیان فاقد هرگونه تخصص به شهرهای بزرگ میآیند و رها میشوند.
گروه "ماه سو" را در این اجراها حسین مجیدیان با نوای زنده دوتار و سهتار، آندرانیک خچومیان مشاور کارگردان، فریبرز دارایی مدیر اجرایی، آرش فصیح دستیار کارگردان همراهی خواهند کرد.
 |
|
| دولتآبادی با "چاه" به تئاتر بازمیگردد اگر محمود دولتآبادی سالهاست بازیگری تئاتر را بوسیده و کنار گذاشته و دیگر نمایشنامهای ننوشته، دلیل نمیشود اثری از او به نمایشنامه تبدیل نشود و روی صحنه نرود. |
تهران- خبرگزاري كار ايران تاريخ :19/03/1386
نمايش "چاه " به كارگرداني كتايون حسين زاده 20 خرداد ماه ويژه هنرمندان و اصحاب مطبوعات و خانه نمايش اداره برنامه هاي تئاتر اجرا مي شود .
به گزارش ايلنا به نقل از روابط عمومي اداره برنامههاي تئاتر و خانه نمايش, اين نمايش كه به مدت دو هفته در خانه نمايش اجرا ميشود بر اساس رمان " جاي خالي سلوچ " اثر محمود دولتآبادي است توسط كتايون حسين زاده نگارش و دراماتورژي شده است .
اين نمايش كه سال گذشته در برنامه نمايش خواني اداره برنامههاي تئاتر توسط همين گروه نمايشي روخواني شد, به تازگي در جشنواره طرابزون تركيه نيز اجرا شد كه مورد استقبال تماشاگران اين جشنواره قرار گرفت .
در اين نمايش بازيگراني چون كرامت رودساز و پريزاد سيف ايفاي نقش دارند و آندرانيك خچوميان مشاور كارگردان و آرش فصيح دستيار كارگردان نمايش است ؛ ناصح كامكاري نيز به عنوان طراح صحنه و لباس نمايش , حسين مجديان آهنگساز و ماني بنايي عكاس با اين گروه نمايشي همكاري دارند.
همچنين پوستر و بروشور نمايش توسط استوديو پاكدل طراحي و آماده شده و شراره پورخراساني مسوول روابط عمومي نمايش و فريبرز دارايي مدير اجرايي نمايش است .
علاقمندان به ديدن اين نمايش مي توانند از يكشنبه 20 خرداد ماه ساعت 1830 به خانه نمايش واقع در ميدان فردوسي , خيابان پارس اداره برنامه هاي تئاتر مراجعه كنند . بر اساس اين گزارش "چاه " نمايشنامه اي است بر اساس جاي خالي سلوچ اثر استاد محمود دولت آبادي كه با كارگرداني و دراماتورژي كتايون حسين نژاد از يكشنبه 20 خرداد در خانه نمايش اداره برنامه هاي تئاتر اجرا مي شود .
گزارشي كه مي خوانيد از تمرينات اين نمايش كه در ادامه تئاتر صورت گرفته آماده شده است .
سكويي در ميان است كه بازي ها به روي آن و اطرافش انجام مي شود اين سكو گاه خانه مي شود و گاه گورستان , خيلي فراواني از مردان كه مي آيند و زني در آن ميان كه دردش چه عظيم است و دردي نيست جز تنهايي!
بازيگر مرد , كرامت رودساز , در ظاهر يكي است و در باطن چه فراوانند شخصيت ها ! مرداني كه هر كدام بر زن هجوم مي آورند و خواستهاي دارند, يكي خودش را مي خواهد يكي دخترش را , يكي زمينش را و ...
پريزاد سيف در نقش مرگان ظاهر مي شود زني كه كي خواهد كه مادر است , زني كه شوهرش او را ترك گفته , زني كه مي خواهد كوله باري سنگين را به سر منزل برساند .سرمنزلي كه در راهش چه فراوانند گرگان به كمين نشسته !
مرگان گان از نقش خارج مي شود و بي فاصله , رودرو , با تماشاگران سخن مي گويد و راوي قصه خود مي شود و در زمان روايت, مرد نيز فرصتي براي تغيير نقش پيدا مي كند .
كرامت رودساز در نقش هاي متفاوتي ظاهر مي شود زماني طلبكار مي شود كه ظروف مس اش را از مرگان طلب مي كند و زماني كدخدا مي شود كه به عنوان واسط مي آيد تا طلب طلبكار را وصول كند و زماني ميرزا حسن مي شود كه براي خريد زمين مي آيد زماني ديگر در نقش علي گناو ظاهر مي شود كه طالب هاجر , دختر كم سن و سال مرگان مي شود و زماني كربلايي مي شود كه طالب مرگان است .
تعويق نقشها به سادگي انجام مي گيرد با تغييري جزيي در البسه و وسايل مثل بود و نبود يك كلاه , يك جليقه , يك تسبيح و ... فضاها نيز با نمادهايي ساده شكل ميگيرد و تغيير مي كند و آن چه صحنه را جان مي دهد بازي بازيگران است و تواناي آنها , نه رنگ و لعاب و عظمت دكور !
در اين صحنه انسان هايي شكل مي گيرند كه انگار نمي هراسند از فرداشيان و با دستان خود به ريسمان دنيا و هوش هايش چسبيده اند ريسماني كه روزي چون ماري به دورشان چنبره خواهد زد و استخوانهايشان را خرد خواهد كرد .
ريسماني كه ممكن است به ميزان طولش در چاهي فرو روي و زماني بازگشت اثري از ريسمان نيايي و تو باشي و چاهي كه نميتوان دهانهاش را بيايي و دريغي از سوسوي نوريي كه چشمانت را نوازش دهد و زمزمه آيي كه گوشت را !
پايان پيام
| تئاتر / در "چاه " منتظرتان هستيم ! |
 |
12:29 | 19/03/ |
بازتاب اجرای نمایش "چاه" در مطبوعات ترکیه
نمایش ایرانی "چاه" فاتح قلب های ما شد
نمایش "چاه" برداشت آزادی است از رمان "جای خالی سلوچ" نوشته "محمود دولت آبادی" به دراماتورژی و کارگردانی کتایون حسین زاده و بازی پریزاد سیف و کرامت رودساز. این نمایش قرار است از 20 خردادماه سال جاری در خانه نمایش به اجرا درآید.
"چاه" که چندی پیش به دعوت تئاتر طرابزون در شهر ترکیه به روی صحنه رفت، توانست نظر منتقدین و بسیاری از هنرمندان تئاتر ترکیه را به خود جلب نماید.
منتقدین ترکیه این اثر نمایشی را یک اجرای بی نظیر و در سطح بین المللی خواندند و بنا به رأی اکثریت آنها نمایش "چاه" یکی از بهترین آثار نمایشی بوده که در صد سال اخیر در این کشور به اجرا درآمده است.
یکی از این منتقدین می گوید، "امیدوارم هر انسانی این فرصت را پیدا کند که حتی اگر شده یک بار، نمایش "چاه" را ببیند."
لازم به ذکر است که نمایش "چاه" کاری از گروه "ماه سو" اولین نمایش ایرانی بود که در طرابزون ترکیه به اجرا در آمد.
یکی از منتقدین کهنه کار ترکیه می گوید: "این نمایش توانست نظر ما را نسبت به تئاتر ایران تغییر دهد، ما علاوه بر آنکه دریافتیم تئاتر ایران از سطح بسیار حرفه ای و بالایی برخوردار است، دانستیم که در ایران، زن های هنرمند می توانند همانند مردها به کار هنری خود بپردازند و چه بسا که جلوتر از آنها نیز حرکت کنند."
عوامل این نمایش عبارتند از:
- دراماتورژ و کارگردان: کتایون حسین زاده
- بازیگران: پریزاد سیف و کرامت رودساز
- دستیار کارگردان: آرش فصیح
- مدیر اجرایی: فریبرز دارایی
- مشاور کارگردان: آندرانیک خچومیان
آنچه در زیر می بینید، نمونه ای است از آنچه در سایت های ترکی درباره ی این نمایش نوشته شده است.
روزنامه Ekspres
تاریخ: 25.04.2007
تئاتر ایران و "چاه"
شهر "طرابزون" با تئاتر ایران سال گذشته آشنا شد. فستیوال دریای سیاه، که هرساله در طرابزون برگزار می شود، میزبان گروه تئاتری از ایران با یک نمایش خیابانی بود، که مورد استقبال زیاد مردم قرار گرفت.
امروز نیز تئاتری از ایران آمده است که موضوع آن کند و کاوی در مسائل اجتماعی است.
کارگردان نمایش "چاه" خانم کتایون حسین زاده، می باشد که باید گفت، کارگردانی است در سطح جهانی.
در این بازی، فقر نشان داده می شود و در نتیجه ی این فقر، مسائلی اجتماعی بوجود می آید که مورد بحث واقع می شود. اصل این نمایشنامه رمانی است، اثر نویسنده ی بزرگ ایرانی، محمود دولت آبادی.
نمایش در ساعت 8 بعد از ظهر روز جمعه در سالن حسین کازاز اجرا خواهد شد و فرصت مناسبی است که نه تنها از نمایش لذت ببریم بلکه سعی در شناختن ایران داشته باشیم.
**********
تئاترماه سو در طرابزون
به دعوت TST، یعنی "تئاتر هنری شهر طرابزون" در تاریخ های 5 و 6 اردیبهشت 1386 گروه "ماه سو" با نمایش "چاه" در سالن "حسین کازاز" طرابزون حضور پیدا کرد.
تئاتر "ماه سو" از اعضای کمی برخوردار است ولی نمایشی بسیار بزرگ را اجرا کرد. این نمایش اثری است از "محمود دولت آبادی" نویسنده ی بزرگ ایرانی، که "کتایون حسین زاده" آنرا برای صحنه دراماتیزه کرده است و هم زمان کارگردانی نیز نموده.
نمایش به شکلی بسیار حرفه ای کارگردانی شده بود و بازیگران نمایش به بهترین وجهی ایفای نقش نمودند. بازیگران "پریزاد سیف" و "کرامت رودساز" بودند و "حسین مجیدیان" به عنوان نوازنده، در تمام طول نمایش به نواختن موسیقی زنده پرداخت.
این موسیقی شرقی، انسان را به دنیاهایی دیگر دعوت می نمود. این موسیقی چنان که با بازی ها همراه می شد، فضایی قدسی و روحانی به کار می داد و تماشاگر را ناگزیر از گریه می کرد.
پریزاد سیف با بازی فوق العاده اش نقش "مرگان" را به خوبی ایفا کرده و کرامت رودساز، در 14 نقش متفاوت قدرت بازی خویش را به تماشاچی نشان می دهد.
استقبال مردم طرابزون از نمایش "چاه" بی نظیر بود و مهربانی آنان و مهمان نوازیشان نکته ای بود که باعث تشویق دست اندرکاران برای بوجود آوردن هرچه بهتر نمایشی حرفه ای می شد. فرهنگ ترکیه و ایران آنچنان به هم اتصال پیدا می کرد که با آنکه نمایش به زبان فارسی بود ولی تمام تماشاگران با میل ورغبت بدون کلامی، نمایش را تماشا کردند.
....
نزدیکی و برابری فرهنگ ها مخصوصاً فرهنگ های شرقی موضوع مهمی است که بیش از همه کس کار هنرمندان می باشد. فرهنگی که توسط آن خلق ها یکدیگر را در آغوش گرفته و می فهمند.
آخرین کلام ناگفته مانده است و مطمئن هستم که این کلام را هنرمندان خواهند گفت.
************
سایت خبری Haberler.com
برای اولین بار در طرابزون تئاتر ایرانی اجرا خواهد شد
کارگردان اصلی تئاتر هنری طرابزون، TST، نجاتی زنگین، در جلسه ی مطبوعاتی خود از بازی گروه تئاتر ایرانی "ماه سو" با نمایشی به نام "چاه" خبر داد.
نجاتی زنگین، با جمع بازیگران و کارگردان گروه تئاتر "ماه سو" در جلسه ی مطبوعاتی از فرهنگ قدیمی و پربار ایران سخن گفت و از نقاط مشترک فرهنگ ایران و ترکیه یاد آورد.
نجاتی زنگین، به روزنامه نگاران از بازی هنرمندان ایرانی در تاریخ 5 و 6 اردیبهشت در سالن اصلی تئاتر حسین کازاز، سخن گفت و از ارتباط فرهنگی هنرمندان کشورهای مختلف به عنوان مسئله ای خوشحال کننده صحبت نمود.
نجاتی زنگین، در سخنانیش به اولین تئاتر صحنه ای ایرانی که برای بار اول در شهر طرابزون به اجرا در می آید اشاره کرد و همه را به تماشای این تئاتر برگزیده ی ایرانی دعوت نمود.
****************
روزنامه TAKA
نویسنده: حیدر کارسان
تاریخ: 5.5.2007
ضیافت گروه تئاتر "ماه سو"
گروه تهرانی تئاتر "ماه سو" در اولین روز اجرایش در طرابزون قلب های ما را توانست فتح کند.
دوستان ایرانی مان در نمایش خود سعی در نشان دادن زحمات زن ایرانی روستایی داشتند.
دو بازیگر زن و مرد و همینطور موزیک زنده شان نمونه ی تئاتری موفقیت آمیز بود.
در سالن حیدر کازاز، طرابزون نمایش حدود 75 دقیقه ای با هنرنمایی "پریزاد سیف" به عنوان کاراکتر زن نمایش و "کرامت رودساز" که در 14 نقش مردانه بازی می کرد توانست به همه ی تماشاچیان اثبات نماید که این گروه ظرفیتی بسیار بالاتر از سطح جهانی را دارا است.
کارگردان نمایش "کتایون حسین زاده" توانست نشان دهد که آگاهی و علمی زیاد در مورد تئاتر و فن کارگردانی دارد.
کسی که همیشه در پیوند فرهنگ های دول شرق فعالیت دارد توانست بانی فرهنگی را بین ایران و ترکیه بنا نماید و با اخلاق انسانی و مثبتش این ارتباط را قوی تر نماید.
کشور دوست و برادرمان ایران در سال های اخیر در حیطه ی سینما و تئاتر توانسته است در جهان هنر، همواره نامی از خود به جا بگذارد
***************
سایت تئاتر ترکیه Tiyatro online
تاریخ: 24.می.2007
تئاتر "ماه سو"
تئاتر "ماه سو" در تاریخ 1993 میلادی توسط "کتایون حسین زاده" و "پریزاد سیف" در تهران پایه گذاری شد. در این مدت تا به امروز این گروه بسیاری از نمایشنامه ها را به اجرا درآورده اند که در همه ی آنها نمایشنامه توسط "کتایون حسین زاده" نوشته و یا دراماتورژی و یا ترجمه شده است.
"موضوع نمایش"
یک روز صبح وقتی "مرگان" از خواب بر می خیزد، متوجه می شود که همسرش خانه و کاشانه را ترک نموده است. مرگان، که خود و سه فرزندش بدون پشتیبان مانده اند، باید شماری از مصائب را تحمل کنند. مردی به خانه ی او آمده و ظرف های مسی او را که تنها ثروت آنها محسوب می شود را از او می گیرد. از روی ناچاری، فرزند دخترش را در 13 سالگی به عقد مرد مسنی در می آورد. پسر بزرگش از کینه ی شتر، فرار نموده به چاهی می افتد که در آنجا درمعرض نیش مارهای افعی قرار می گیرد و از وحشت پیر و فلج می شود و.... در آخر همسر "مرگان" یعنی "سلوچ" به خانه باز می گردد ولی این بار "مرگان" ، "سلوچ" را ترک می کند.
"پریزاد سیف و کرامت رودساز"
"پریزاد سیف" بازیگری است فوق العاده که در این نمایش به بهترین شکلی به حس هایی مانند بی لطفی، بی رحمی، بی وفایی، حقارت، تنهایی و مانند آنرا جان می بخشد و در مقابل این همه مصائب، "پریزاد سیف" غرور و تحمل زنانگی را نشان می دهد.
و اما "کرامت رودساز" بازیگری است که در مدت یک ساعت و پانزده دقیقه در نقش 14 نفر با عوض کردن لباس و یا تغییر کوچکی و تعویض صدا و حالت، آنچنان به استادی ایفای نقش می کند که شاید در جهان نتوان مانندی برای او یافت.
این دو بازیگر به معنای واقعی حرفه ای و بهترین هستند.
"کارگردانی خالق"
"کتایون حسین زاده" هم یکی از مؤسسین و پایه گذاران گروه محسوب می شود و هم کسی است که نمایشنامه را دراماتورژی و کارگردانی کرده است. یعنی به اصطلاح همه فن حریف است.
قبل از اینکه نمایش فوق را ببینم همواره این فکر رهایم نمی کرد که خب، "پریزاد سیف" نقش "مرگان" را به تنهایی ایفا خواهد کرد ولی بازیگر مرد چگونه می خواهد 14 نقش را روی صحنه بازی کند؟ ولی کتایون حسین زاده به عنوان کارگردان به همراه بازی حرفه ای و نکته شناس کرامت رودساز، این امر را به خوبی هرچه تمامتر اجرا نمود. در هر گوشه ای از صحنه تکه لباس کوچکی قرار داشت که کرامت رودساز، در حین بازی به طرف آنها رفته و با تغییری کوچک در وضع لباسش به بهترین وجهی از عهده ی رل خود بر می آمد.
کتایون حسین زاده را برای خلاقیت و تبحرش تبریک می گویم.
خلاصه ی مطلب آنکه اگر بازی فوق را تماشا کرده اید به عنوان یک تماشاچی تئاتر خود را خوش شانس بدانید. امیدوارم گروه تئاتر "ماه سو" در سال های آینده نیز به طرابزون بیاید و ما از دیدن آنها دوباره شاد شویم.
************
روزنامه Huryol
تاریخ 26.04.2007
برخورد فرهنگ ها
کارگردان تئاتر هنری طرابزون، آقای نجاتی زنگین، قول اجرای گروه تئاتر ایرانی "ماه سو" به نام "چاه" را داد.
آقای نجاتی زنگین، کارگردان تئاتر هنری طرابزون، در جمع خبرنگاران شهر طرابزون، در مورد فرهنگ ایرانی سخن رانده و فرهنگ ایرانی را یکی از قدیمی ترین و غنی ترین فرهنگ ها خواند. از نظر وی فرهنگ ترک و ایرانی نقاط مشترک بسیاری را دارا هستند. گروه ایرانی تئاتر "ماه سو" در روزهای 5 و6 اردیبهشت ساعت 8 بعد از ظهر، در سالن نمایش "حسین کازاز" نمایش خود را اجرا خواهند کرد. آقای زنگین، از اینکه در شهر طرابزون فرهنگ های مختلف جهان شروع به اجرای آثار تئاترشان می کنند ابراز خوشوقتی کرد. آقای زنگین، در ادامه ی سخنانش خاطر نشان ساخت که این اولین بار است که یک تئاتر ایرانی در طرابزون به نمایش در می آید و همه را به دیدن این نمایش دعوت نمود.
************
روزنامه Gunebakıs
نویسندده: آیدین گلجی
تاریخ: 26.04.2007
تئاتر ایران در طرابزون
آقای نجاتی زنگین، کارگردان تئاتر هنری طرابزون گروه نمایشی "ماه سو" را با نمایش "چاه" معرفی نمود و اعلام کرد که این گروه اجرایی را در این شهر خواهند داشت. آقای نجاتی زنگین، درمصاحبه ی مطبوعاتی که در انجمن روزنامه نگاران طرابزون صورت گرفت، از فرهنگ قدیمی ایران صحبت نمود و به اشتراکات فرهنگ این کشور با فرهنگ ترکیه سخن به میان آورد.
آقای زنگین، "گروه تئاتر ماه سو" را که در تاریخ 5و 6 اردیبهشت در سالن "حسین کازاز" نمایشی به نام "چاه" را اجرا خواهند کرد، معرفی نمود و از اینکه تئاترهای کشورهای مختلف در شهر طرابزون به اجرا در می آیند احساس خوشوقتی کرد.
آقای نجاتی زنگین، در ضمن اشاره کرد که این اولین بار است تئاتری ایرانی در شهر طرابزون به روی صحنه می رود. وی خاطر نشان ساخت که سال گذشته در فستیوال تئاتر شهر طرابزون، نمایش خیابانی از ایران داشته ایم ک تحسین همه گان را برانگیخته بود. هم اینک تئاتری حرفه ای از کشور ایران با آن فرهنگ غنی اش در طرابزون اجرا خواهد شد که شباهت فرهنگ ترک را در آن خواهیم دید. نویسنده ی "چاه" رمان نویس مشهور ایرانی، آقای "محمود دولت آبادی" است. این نمایش را "کتایون حسین زاده" دراماتورژی و کارگردانی کرده است.
"کتایون حسین زاده" از بهترین و حرفه ای ترین چهره های تئاتر ایران است. خانم حسین زاده، به غیر از کارگردانی تئاتر در رشته های نمایشنامه نویسی و همینطور ترجمه ی متون تئاتری فعالیتی بسیار دارد.
به جز این فعالیت ها ایشان عضو کانون منتقدان تئاتر جهانی نیز بوده و کشورشان را در صحنه ی جهانی معرفی می کند. با غرور بسیار زیاد، تئاتر ایرانی را با نمایش ایشان به آنانکه تئاتر را دوست دارند عرضه می داریم و از این بابت بسیار خوشحال هستیم.
بلیط های این نمایش را می توان از ورودی سالن "حسین کازاز" تهیه نمود.
"کرامت رودساز" و "پریزاد سیف" در این نمایش بازی کرده اند. حسین مجیدیان موسیقی نمایش را می نوازد و کارگردانی آن به عهده ی کتایون حسین زاده است.
***********
روزنامه TakA
نویسنده: حیدر کارسان
تاریخ: 24.04.2007
تئاتر "ماه سو" از تهران در طرابزون!
برای اولین بار گروه تئاتر پایتخت ایران، "ماه سو" به طرابزون خواهد آمد و برای ما ضیافتی از تئاتر خواهد داد.
"ماه سو" به معنی "سمت ماه" بوده و توسط "کتایون حسین زاده" کارگردان گروه، در سال 1993 میلادی بینان گذاشته شده است.
این تئاتر هر سال سعی دارد تا نمایشی را به روی صحنه ببرد. و امسال نمایش از رمان نویس معروف ایران، "محمود دولت آبادی" به نام "چاه" را اجرا خواهد کرد.
"چاه" نمایشی است که موضوع آن در شمال خراسان می گذرد و سفری است به اعماق دنیایی زنانه. در بازی: هجرت، تنهایی، عشق، حسرت، ناامیدی، بازگشت و رفتن، موضوع هایی هستند که دنیای زنانه ی قهرمان داستان را تشکیل می دهد.
بازی تک پرده ای "چاه" نمایشی است که کارگردان به نام ایرانی "کتایون حسین زاده" آن را کارگردانی کرده است. این کارگردان یکی از منتقدان کانون بین المللی منتقدان تئاتر جهان است. کار "کتایون حسین زاده" کاری است که در آن زن ایرانی می تواند از دفاعیاتش در مورد مصائب زندگی صحبت کند.
تئاتر فوق در تاریخ 5و 6 اردیبهشت، روزهای پنج شنبه و جمعه در تئاتر "حسین کازاز" شهر طرابزون، ساعت 8 بعد از ظهر به اجرا در خواهد آمد.
به عنوان کسی که در تهران ازدحام صف های طویل برای گرفتن بلیت تئاتر را دیده ام، امیدوارم که همین شلوغی و ازدحام را برای تماشای این اثر در طرابزون شاهد باشم.
قیمت بلیت 5 لیر وظرفیت سالن تنها 150 نفر می باشد.
به تمام اهالی طرابزون از همسایه ها گرفته تا دوستان و فامیل تماشای این تئاتر فوق العاده را توصیه می کنم.
مترجم: عطا الله ابراهیمی راد
گروه تئاتر "ماه سو" ششم و هفتم اردیبهشت در سالن 300 نفری تئاتر هنری شهر ترابوزان و نهم و دهم اردیبهشت در سالن تئاتر شهر شهرداری آنکارا نمایش "چاه" را روی صحنه میبرد.
به گزارش خبرنگار مهر، "چاه" برداشتی آزاد از رمان "جای خالی سلوچ" محمود دولتآبادی است که کتایون حسینزاده آن را دراماتورژی و کارگردانی کرده و پریزاد سیف و کرامت رودساز در نمایش بازی میکنند. حسین مجیدیان موسیقی، فریبرز دارایی دستیار کارگردان، ناصح کامکاری طراح صحنه و لباس و آندرانیک خچومیان مدیر اجرایی این اثر هستند.
صحنهای از تمرین نمایش "چاه" در اداره تئاتر
"چاه" در قالب نمایشنامه خوانی سال 83 در فرهنگسرای نیاوران، پائیز 84 در کانون نمایشنامهنویسان خانه تئاتر و اسفند 84 در اداره تئاتر روخوانی شد. روانی متن و صداسازیهای حرفهای بازیگران در هر سه نمایشنامهخوانی توانست با مخاطب ارتباطی قابل توجه به وجود آورد و در ذهن آنها تصویرسازی کند.
"چاه" روایتی از روستائیان دهه 50 ایران است که تلخی و سیاهی اندوهباری بر آدمها و قصههایشان سایه انداخته است. اما شیرینی آن در پختگی روایت و روانی بازیها نهفته بود. استفاده هوشمندانه کارگردان از تنها دو بازیگر در حالی که در متن 15 کاراکتر حضور دارند و متمایز کردن هر یک از کاراکترها، نکتههایی ظریف بود که حتی به کام اعضا سختگیر کانون نمایشنامهنویسان خانه تئاتر هم خوش آمد.
اینک "چاه" در قالب یک نمایش صحنهای اقبال خود را ابتدا در ترکیه و سپس در ایران میآزماید. بخشهای فراوانی از رمان "جای خالی سلوچ" به ویژه نگرشها و بحثهای سیاسی حذف و در عوض زندگی "مرگان" (قهرمان داستان) و آدمهای پیرامونش، جذاب و همراه با تعلیقی جاندار روایت میشود.
حکایت مرگان حکایت عشق و درد و انتظار است و مهمتر از آن حکایت یک زن است. یک زن ایرانی. مرگان زن مرد است. همان زن ایرانی که امروز میشناسیم. او زنده است، فاعل و جنگنده. زخمی عشق و خنجر از پشت رسیده، اما ایستاده و ستبر. چه باک اگر در پستوی خانه یا در هنگام روایت در نقش دانای کل غمگین و اشکآلود است.
"چاه" به لحاظ مضمون داستان، کهنه و قدیمی است. اما به جهت شکل اجرای نمایش، بهرهمندی از میزانسن و نحوه بازی، مدرن و امروزی است و به نظر میرسد این تلفیق هوشمندانه میتواند برای ترکهای میزبان این اثر صحنهای جذاب باشد.
حسینزاده در همنشینی سنت و مدرنیته سعی کرده با فراهم آوردن نشانههای سنت و المانهای مدرن چند پرده از تواناییهای تئاتر امروز ایران را با خود به ترکیه ببرد. وی با بهرهگیری از ویدئو پروجکشن در طراحی صحنه از عکسهای مختلف استفاده خواهد کرد تا تماشاگر را هر چه بیشتر در حال و فضا قرار دهد و همذاتپنداری او را برانگیزد. اما در کنار این نوآوری از موسیقی جنوب خراسان که به صورت زنده اجرا میشود هم بهره خواهد برد.
حسینزاده برای ادای احترام به تماشاگر ترک، چندی از دیالوگهای کلیدی اثر را به ترکی ترجمه کرده تا در عین حال که تماشاگر خلاصه متن انگلیسی و ترکی را میخواند، از زبان بازیگر روی صحنه هم نقاط عطف را به زبان مادری بشنود و با او همراهی کند.
پریزاد سیف، ایفاگر نقش "مرگان"، که از آغاز تا پایان "چاه" جامهای بلند و سیاه چون بخت مرگان بر تن دارد، ملتهب از انتظاری جانکاه، بغضآلود و فرسوده با لهجهای از ناکجاآباد سخن میگوید که از جای جای آن میتوان نشانههایی از زبانهای محلی ایرانی را دید و ندید. دیالوگها و به خصوص مونولوگهای شعرگونه را چنانکه در زبان مادری هست درنخواهند یافت:
نه کاری بود نه سفره، هیچکدوم. بیکار سفره نیست و بیسفره عشق. بیعشق حرفی نیست. حرف که نباشه دعوا نیست، خنده و شوخی نیست. دل و زبون کهنه میشن. تناس به لبا میبنده. روح و نگاه آدم میخشکه. غم که از جون آدم لبریز بشه دیگه کجا جایی برای بند و پیوند میمونه، کجا جایی برای دل و زبون؟"
کرامت رودساز در 14 نقش کاملاً متفاوت، گاه همراه و گاه راهزن، از جوان تا پیر بازی میکند که در این میان یک نقش کاملاً بدون دیالوگ است و این یکی همان "سلوچ" است؛ همان سفرکرده مرگان که نه بودنش بلکه رفتنش شومبختی را بر سر مرگان آوار میکند.
"چاه" پس از بازگشت از ترکیه از 16 خردادماه در خانه نمایش اداره تئاتر برای تئاتریهای ایران هم روی صحنه خواهد رفت تا آنها که نمایشنامهخوانی آن را از نزدیک دیدهاند، اجرای صحنهای را نیز به تماشا بنشینند.
تاریخ انتشار، تهران: ۰۸:۱۹ , ۱۳۸۶/۰۲/۰۳
